ಹೆಚ್ಚು ಎಣ್ಣೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರದಿಂದ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಲಾಕೇಜ್ ಆಗುತ್ತಾ?

ಹೆಚ್ಚು ಎಣ್ಣೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರ ತಿಂದರೆ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಲಾಕೇಜ್ ಆಗುತ್ತದೆಯಾ? ಸತ್ಯ ಏನು ಗೊತ್ತಾ?

ಇಂದಿನ ವೇಗವಾದ ಜೀವನಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ಜನರು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆಹಾರಕ್ಕಿಂತ ರುಚಿಕರವಾದ ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹುರಿದ ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಫಾಸ್ಟ್ ಫುಡ್, ಬೇಕರಿ ಐಟಂಗಳು ಮತ್ತು ಹೊರಗಡೆ ದೊರೆಯುವ ತಿಂಡಿಗಳು ದಿನನಿತ್ಯದ ಜೀವನದ ಭಾಗವಾಗಿಬಿಟ್ಟಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಎಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಕೊಬ್ಬು ಇರುವುದರಿಂದ ಹಲವರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಆತಂಕ ಮೂಡುತ್ತದೆ – ಹೆಚ್ಚು ಎಣ್ಣೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಿದರೆ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಲಾಕೇಜ್ ಆಗುತ್ತದೆಯೇ?

ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿತ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಯುವಕರಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಹೃದಯಾಘಾತದ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆದಲ್ಲಿ ಜನರು ತಮ್ಮ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ಜೀವನಶೈಲಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಜಾಗರೂಕರಾಗುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ವೈದ್ಯಕೀಯವಾಗಿ ನೋಡಿದರೆ ಕೇವಲ ಎಣ್ಣೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರವೇ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಣ ಬ್ಲಾಕೇಜ್ ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ತಪ್ಪಾದ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ, ವ್ಯಾಯಾಮದ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಅನಾರೋಗ್ಯಕರ ಜೀವನಶೈಲಿ ಸೇರಿ ಹೃದಯದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಅಪಾಯವನ್ನು ಬಹಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು.

ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಲಾಕೇಜ್ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಎಣ್ಣೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರ ಅದಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಹೃದಯವನ್ನು ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿಡಲು ಯಾವ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳೋಣ.

ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಲಾಕೇಜ್ ಎಂದರೆ ಏನು?

ನಮ್ಮ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಹೃದಯವು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಗವಾಗಿದೆ. ಹೃದಯವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ರಕ್ತವನ್ನು ಪಂಪ್ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ದೇಹದ ಎಲ್ಲಾ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಆಮ್ಲಜನಕ ಮತ್ತು ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ತಲುಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಹೃದಯಕ್ಕೆ ರಕ್ತವನ್ನು ಸಾಗಿಸುವ ವಿಶೇಷ ರಕ್ತನಾಳಗಳನ್ನು ಪರಿಧಮನಿ ಅಪಧಮನಿಗಳು (Coronary Arteries) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ರಕ್ತನಾಳಗಳ ಮೂಲಕ ಹೃದಯ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೆ ರಕ್ತ ಸರಬರಾಜು ಆಗುತ್ತದೆ.

ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಈ ರಕ್ತನಾಳಗಳ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೊಬ್ಬು, ಕೊಲೆಸ್ಟ್ರಾಲ್, ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಉರಿಯೂತದ ಕೋಶಗಳು ಸೇರಿ ಒಂದು ಪದರದಂತೆ ಜಮೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅಪಧಮನಿಕಾಠಿಣ್ಯ (Atherosclerosis) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಈ ಕೊಬ್ಬಿನ ಪದರಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ರಕ್ತನಾಳಗಳು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕಿರಿದಾಗುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ರಕ್ತ ಸರಬರಾಜು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ಕೊಬ್ಬಿನ ಪದರ ಒಡೆದು ರಕ್ತದ ಗಟ್ಟಿಕೆ ಉಂಟಾದರೆ ಅದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ರಕ್ತನಾಳವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಬಿಡಬಹುದು. ಆಗ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ರಕ್ತ ಸರಬರಾಜು ನಿಲ್ಲುವುದರಿಂದ ಹೃದಯಾಘಾತ (Heart Attack) ಸಂಭವಿಸಬಹುದು.

ಎಣ್ಣೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ?

ಎಣ್ಣೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರವು ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಎಲ್ಲಾ ಎಣ್ಣೆಗಳು ಹಾನಿಕಾರಕವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಕೆಲವು ಎಣ್ಣೆಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿದ್ದರೆ, ಕೆಲವು ಎಣ್ಣೆಗಳು ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಆಗಬಹುದು.

ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಬ್ಬುಗಳು:

1. ಸ್ಯಾಚುರೇಟೆಡ್ ಫ್ಯಾಟ್

ಸ್ಯಾಚುರೇಟೆಡ್ ಫ್ಯಾಟ್ ಇರುವ ಆಹಾರಗಳು ರಕ್ತದಲ್ಲಿನ ಕೆಟ್ಟ ಕೊಲೆಸ್ಟ್ರಾಲ್ (LDL) ಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. ಇದು ರಕ್ತನಾಳಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಬ್ಬಿನ ಪದರಗಳನ್ನು ಜಮೆಯಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಕೊಬ್ಬು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೆಳಗಿನ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ:

• ಬೆಣ್ಣೆ

• ತುಪ್ಪ

• ಚೀಸ್

• ಹೆಚ್ಚು ಕೊಬ್ಬು ಇರುವ ಮಾಂಸ

2. ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಫ್ಯಾಟ್

ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಫ್ಯಾಟ್ ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಹಾನಿಕಾರಕವಾದ ಕೊಬ್ಬು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಈ ಕೊಬ್ಬು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೆಳಗಿನ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ:

• ಫಾಸ್ಟ್ ಫುಡ್

• ಬೇಕರಿ ಪದಾರ್ಥಗಳು

• ಪ್ಯಾಕೇಜ್ಡ್ ಸ್ನ್ಯಾಕ್ಸ್

• ಮಾರ್ಜರಿನ್

ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಫ್ಯಾಟ್ ರಕ್ತದಲ್ಲಿನ ಕೆಟ್ಟ ಕೊಲೆಸ್ಟ್ರಾಲ್ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಕೊಲೆಸ್ಟ್ರಾಲ್ (HDL) ಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

3. ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬಳಸುವ ಎಣ್ಣೆ

ಹುರಿದ ಆಹಾರ ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸುವ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬಳಸುವುದು ಕೂಡ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಹಾನಿಕಾರಕವಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಹಾನಿಕಾರಕ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಬಹುದು.

ಈ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಕೆಟ್ಟ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.

ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾದ ಆಹಾರಗಳು

ಕೆಲವು ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೊಂದಿವೆ.

ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವು:

• ಡೀಪ್ ಫ್ರೈ ಮಾಡಿದ ತಿಂಡಿಗಳು

• ಫಾಸ್ಟ್ ಫುಡ್

• ಪಿಜ್ಜಾ ಮತ್ತು ಬರ್ಗರ್

• ಬೇಕರಿ ಪದಾರ್ಥಗಳು

• ಪ್ಯಾಕೇಜ್ಡ್ ಸ್ನ್ಯಾಕ್ಸ್

• ಹೆಚ್ಚು ಉಪ್ಪು ಇರುವ ಆಹಾರ

ಈ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೊಬ್ಬು, ಉಪ್ಪು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲೊರಿಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸಿದರೆ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಕೊಬ್ಬು ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.

ಹೃದಯದ ಬ್ಲಾಕೇಜ್‌ಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಇನ್ನಷ್ಟು ಕಾರಣಗಳು

ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಲಾಕೇಜ್ ಉಂಟಾಗಲು ಕೇವಲ ಎಣ್ಣೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರವೇ ಕಾರಣವಲ್ಲ. ಇನ್ನೂ ಹಲವಾರು ಕಾರಣಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.

ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣಗಳು:

ವ್ಯಾಯಾಮದ ಕೊರತೆ

ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡದ ಜೀವನಶೈಲಿ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಕೊಬ್ಬು ಹೆಚ್ಚಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಅಪಾಯಕಾರಿ.

ಧೂಮಪಾನ

ಧೂಮಪಾನ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ರಕ್ತನಾಳಗಳು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗುತ್ತವೆ. ಇದು ಹೃದಯ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಅಪಾಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.

ಮಧುಮೇಹ

ಮಧುಮೇಹ ಇರುವವರಿಗೆ ಹೃದಯ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚು.

ರಕ್ತದೊತ್ತಡ

ಹೆಚ್ಚು ರಕ್ತದೊತ್ತಡ ಇರುವುದರಿಂದ ರಕ್ತನಾಳಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.

ಅತಿಯಾದ ಒತ್ತಡ

ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ಕೂಡ ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.

ಕುಟುಂಬದ ಜನ್ಯತೆಯ ಪರಿಣಾಮ

ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಹೃದಯ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಇತಿಹಾಸ ಇದ್ದರೆ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು.

ಆರೋಗ್ಯಕರ ಎಣ್ಣೆಗಳು ಯಾವುವು?

ಕೆಲವು ಎಣ್ಣೆಗಳು ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದರೆ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕವಾಗಬಹುದು.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ:

• ಆಲಿವ್ ಎಣ್ಣೆ

• ಸನ್‌ಫ್ಲವರ್ ಎಣ್ಣೆ

• ಕಡಲೆ ಎಣ್ಣೆ

• ಎಳ್ಳು ಎಣ್ಣೆ

• ಕಾನೋಲಾ ಎಣ್ಣೆ

ಈ ಎಣ್ಣೆಗಳು ಕೆಲವು ಅಗತ್ಯ ಕೊಬ್ಬು ಆಮ್ಲಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ದೇಹಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕವಾಗಬಹುದು.

ಆದರೆ ಯಾವುದೇ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಬಳಸುವುದು ಆರೋಗ್ಯಕರವಲ್ಲ.

ಹೃದಯವನ್ನು ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿಡಲು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ಸರಳ ಸಲಹೆಗಳು

ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಕೆಲವು ಸರಳ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಹುದು.

ನಿಯಮಿತ ವ್ಯಾಯಾಮ

ಪ್ರತಿದಿನ ಕನಿಷ್ಠ 30 ನಿಮಿಷ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡುವುದು ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ತುಂಬಾ ಒಳ್ಳೆಯದು.

ಸಮತೋಲನಯುತ ಆಹಾರ

ಹಣ್ಣು, ತರಕಾರಿ, ಧಾನ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರೋಟೀನ್ ಇರುವ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.

ಎಣ್ಣೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು

ಹುರಿದ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಫಾಸ್ಟ್ ಫುಡ್ ಸೇವನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ.

ಧೂಮಪಾನ ಬಿಡುವುದು

ಧೂಮಪಾನವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಡುವುದು ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ.

ನಿಯಮಿತ ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ

ಕೊಲೆಸ್ಟ್ರಾಲ್, ರಕ್ತದೊತ್ತಡ ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆ ಮಟ್ಟವನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಉತ್ತಮ.

ಯುವಕರಲ್ಲಿಯೂ ಹೃದಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು ಏಕೆ?

ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಯುವಕರಲ್ಲಿಯೂ ಹೃದಯಾಘಾತದ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು ವೈದ್ಯರು ಗಮನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳು:

• ಅನಾರೋಗ್ಯಕರ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ

• ವ್ಯಾಯಾಮದ ಕೊರತೆ

• ಹೆಚ್ಚು ಫಾಸ್ಟ್ ಫುಡ್ ಸೇವನೆ

• ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ

• ನಿದ್ರೆಯ ಕೊರತೆ

ಈ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಯುವಕರಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿತ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ.

ಕೊನೆಯ ಮಾತು

ಹೆಚ್ಚು ಎಣ್ಣೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರವನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಸೇವಿಸುವುದು ದೀರ್ಘಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಕೆಟ್ಟ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಆದರೆ ಅದು ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಲಾಕೇಜ್ ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ, ನಿಯಮಿತ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮತ್ತು ಸಮತೋಲನಯುತ ಜೀವನಶೈಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ.

ಹೃದಯ ಆರೋಗ್ಯವಾಗಿದ್ದರೆ ಜೀವನವೂ ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂದಿನಿಂದಲೇ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.